Sokakta silahlı saldırıya uğradı

İlk olay, Seyhan ilçesine bağlı Gülbahçe Mahallesi'nde yaşandı. Edinilen bilgiye göre, 24 yaşındaki Reyhan Acar sokakta yürüdüğü sırada kimliği henüz belirlenemeyen kişi ya da kişilerin silahlı saldırısına uğradı.

Vücuduna isabet eden kurşunlarla ağır yaralanan Acar, kaldırıldığı hastanede yaşamını yitirdi. Cenazesi otopsi için Adana Adli Tıp Kurumu morguna götürüldü.

Polis, olay yerinden kaçan şüpheli ya da şüphelilerin yakalanması için çalışma başlattı.

Evinde yaşamını yitirmiş halde bulundu

İkinci olay ise Yüreğir ilçesine bağlı Kışla Mahallesi'nde meydana geldi. İddiaya göre, 40 yaşındaki Hatice Mine Kocamaz, evinde uyuduğu sırada boşanma aşamasında olduğu H.K. tarafından silahla vuruldu.

Silah seslerini duyan komşuların ihbarı üzerine adrese gelen ekipler, Kocamaz'ın hayatını kaybettiğini belirledi.

Olayın ardından kaçan H.K. kısa süre sonra yakalanarak gözaltına alındı.

Soruşturmalar sürüyor

Polis ekipleri her iki olayla ilgili geniş çaplı soruşturma başlatırken, Seyhan'daki silahlı saldırının faillerinin yakalanmasına yönelik çalışmaların sürdüğü bildirildi.

ABD: Tanker vurularak durduruldu

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Sözcüsü Tim Hawkins, İran limanlarına uygulanan deniz ablukasını aşmaya çalışan bir tankerin vurularak durdurulduğunu açıkladı.

Hawkins, geminin mürettebatının en az dört kez ablukayı ihlal etmeye çalıştığını belirterek, uyarılara rağmen rotasını değiştirmemesi üzerine tankerin makine dairesinin hedef alındığını ve hareket kabiliyetinin durdurulduğunu söyledi.

İran Bahreyn'deki ABD üssünü hedef aldığını duyurdu

İran ise Körfez'deki ABD üslerine yönelik saldırılarını sürdürdü. Tasnim Haber Ajansı'nın haberine göre, Bahreyn'deki el-Cefir üssü hedef alındı ve bölgede üç patlama meydana geldiği öne sürüldü.

Öte yandan İran resmi haber ajansı IRNA, Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğine ilişkin görüşmeler kapsamında Umman'dan bir heyetin Tahran'da temaslarda bulunduğunu duyurdu.

Trump: Görüşmeler sürüyor

ABD Başkanı Donald Trump, İran ile temasların devam ettiğini belirterek, "Şu anda da görüşmeler yapılıyor" dedi.

Trump ayrıca İran'a yönelik olası yeni askeri operasyon konusunda henüz karar vermediğini ifade ederken, Tahran yönetiminin müzakerelerde daha ciddi bir tutum sergilediğini savundu.

İran'dan yeni tehdit

İran Hatem el-Enbiya Karargahı Komutanı Tümgeneral Ali Abdullahi ise yaptığı açıklamada, "İran'ın her gururlu vatandaşının şehit edilmesi karşılığında bir Amerikan askerini esir alacağız." ifadelerini kullandı.

Kızıldeniz'de çatışmalar şiddetlendi

Kızıldeniz'de Husilerin Suudi Arabistan gemilerine yönelik deniz ambargosu sonrası başlayan gerilim karşılıklı saldırılarla yeni bir boyuta ulaştı.

Suudi Arabistan, Husi kontrolündeki Hodeidah çevresindeki hedeflere hava saldırıları düzenledi. Suudi yetkililer limanın değil, Husi mevzilerinin vurulduğunu açıkladı.

Husiler ise saldırılara karşılık Suudi Arabistan'ın Cazan, Zemid ve Yinba kentlerini füze saldırılarıyla hedef aldıklarını duyurdu. Bölgede patlamalar yaşanırken, Suudi Arabistan Sivil Savunma Örgütü Yinba'daki tehlikenin sona erdiğini bildirdi.

Husilerden misilleme mesajı

Husilerin siyasi bürosu, Suudi Arabistan'ın saldırılarına karşılık vermeye devam edeceklerini belirterek, gerilimin tırmanması halinde Riyad yönetiminin ağır sonuçlarla karşılaşacağını öne sürdü.

Husi Dışişleri Bakanlığı da yaptığı açıklamada, Suudi Arabistan'ın Yemen'e yönelik abluka politikalarını sürdürdüğünü savunarak, saldırıların "kendileri açısından ağır sonuçlar doğuracağını" iddia etti.

Motorin İstanbul'da 78 lira 48 kuruş, Ankara'da 79 lira 60, İzmir'de 79 lira 87 kuruş, Kürdistan ve diğer kentlerde ise 81 lira 32 kuruş olması bekleniyor.

Öte yandan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı YENİ Parti’yi, siyasi partiler kayıtlarına işledi.

Volkanik kaya doğal koruma sağlıyor

Habere göre, Natanz yakınındaki Kazma Dağı milyonlarca yıl önce oluşan volkanik kuşağın bir parçası. Dağın büyük bölümünü oluşturan andezit adlı kayaç, yüksek sertlik derecesiyle dikkat çekiyor.

Uzmanlar, bu kaya yapısının dağın altındaki tünelleri hedef alan bombaların nüfuz kabiliyetini önemli ölçüde azaltabileceğini ifade ediyor.

Tünellerin 100 metreden derinde olduğu tahmin ediliyor

Bilim ve Uluslararası Güvenlik Enstitüsü'nün uydu görüntülerine dayanan değerlendirmesine göre, yeraltı tünelleri dağın altında en az 100 metre derinlikte bulunuyor.

İran'ın, 2020 yılında Natanz'da zarar gören santrifüj montaj tesisinin yerine yeni bir yeraltı kompleksi inşa etmek amacıyla bölgede kazı çalışmalarına başladığı belirtiliyor.

ABD'nin en güçlü bombası örnek gösterildi

Analizde, ABD'nin yeraltındaki güçlendirilmiş hedeflere karşı geliştirdiği GBU-57 Massive Ordnance Penetrator bombasına da yer verildi.

Yaklaşık 13,6 ton ağırlığındaki bombanın, ABD Hava Kuvvetleri verilerine göre patlamadan önce en fazla 61 metre derinliğe ulaşacak şekilde tasarlandığı aktarıldı.

Uzman değerlendirmelerine göre bomba, toprak gibi yumuşak zeminlerde daha derine ilerleyebilirken, sert kaya tabakalarında nüfuz mesafesi yaklaşık 10 metreye kadar düşebiliyor.

Uzmanlar: Doğrudan ulaşması zor görünüyor

Analizde, Kazma Dağı'nın sert andezit yapısı dikkate alındığında, mevcut sığınak delici bombaların yüzeyden bırakılması halinde en az 100 metre derindeki tünellere doğrudan ulaşmasının zor göründüğü değerlendirmesi yapıldı. Ancak bu değerlendirmelerin uzman analizlerine dayandığı ve tesisin gerçek dayanıklılığına ilişkin bağımsız doğrulamanın bulunmadığı da vurgulandı.

Taslakta son aşamaya gelindi

Ayşegül Doğan, Abdullah Öcalan ile yapılan görüşmelerde yasal çerçeveye ilişkin değerlendirmelerde bulunulduğunu belirterek, hazırlıkların tamamlanmak üzere olduğunu söyledi.

Doğan, "Hazırlıklar tamamlanıyor. Siyasi partilerin önerileri ve görüşleri alınarak, görüş ayrılıklarına rağmen büyük bir siyasi uzlaşıyla taslağın Meclis gündemine gelmesi planlanıyor." dedi.

Takvim henüz netleşmedi

Taslağın Meclis'e ne zaman sunulacağına ilişkin kesin bir takvim bulunmadığını belirten Doğan, sürece ilişkin açıklamanın Meclis Başkanı Numan Kurtulmuş tarafından yapılacağını ifade etti.

Doğan, Meclis'in çalışma takvimi dikkate alındığında düzenlemenin en kısa sürede gündeme gelmesini beklediklerini ancak kendilerine iletilmiş kesin bir tarih olmadığını söyledi.

"İlk düzenleme referans olacak"

Hazırlanan çerçeve yasa taslağının sonraki yasal düzenlemeler için temel oluşturacağını dile getiren Doğan, düzenlemenin hukuki belirsizliklerin giderilmesine katkı sağlayacağını savundu.

Doğan, söz konusu düzenlemeyi demokratik çözüm sürecinde önemli bir aşama olarak değerlendirdiklerini ifade etti.

Siyasi parti ziyaretleri başlayacak

DEM Parti Eş Genel Başkanlarının gelecek haftadan itibaren siyasi partileri ziyaret edeceğini açıklayan Doğan, görüşmelerde yeni sürece ilişkin değerlendirmeler yapılacağını ve fikir alışverişinde bulunulacağını kaydetti.

Isınma hızı belirgin şekilde arttı

Araştırmada, 1970-2015 döneminde küresel sıcaklıkların her 10 yılda ortalama 0,2 derecenin biraz altında arttığı belirtildi. Buna karşın son 10 yılda bu hızın yaklaşık 0,35 dereceye yükseldiği tespit edildi.

Bilim insanları, bu artışın küresel iklim değişikliğinin hızlandığına işaret ettiğini değerlendirdi.

1,5 derece eşiği 2030'da aşılabilir

Araştırmaya göre mevcut eğilimin sürmesi halinde, Paris İklim Anlaşması'nda hedeflenen sanayi öncesi döneme göre 1,5 derecelik uzun vadeli küresel ısınma sınırı 2030 yılı civarında aşılabilir.

Uzmanlar, bu eşiğin aşılmasının aşırı hava olayları, kuraklık, sel ve ekosistemler üzerindeki baskının artması gibi önemli riskleri beraberinde getirebileceğine dikkat çekiyor.

İklim değişikliğinin etkileri büyüyor

Küresel ısınma, atmosferde sera gazlarının artması sonucu dünya yüzey sıcaklığının yükselmesi olarak tanımlanıyor. Fosil yakıt kullanımı, sanayi faaliyetleri, ormansızlaşma ve tarımsal faaliyetler, sera gazı emisyonlarını artıran başlıca insan kaynaklı etkenler arasında gösteriliyor.

Artan sıcaklıklar; kutup buzullarının erimesi, deniz seviyesinin yükselmesi ve aşırı hava olaylarının daha sık yaşanması gibi çevresel, ekonomik ve sosyal etkileri de beraberinde getiriyor.

Sektör kaynaklarına göre, motorinin litre fiyatına 4,20 lira zam yapılması ve yeni fiyatların yarından itibaren pompaya yansıması bekleniyor.

Zammın yürürlüğe girmesi halinde motorinin litre fiyatının İstanbul'da 78,48 liraya, Ankara'da 79,60 liraya, İzmir'de 79,87 liraya, doğu illerinde ise 81,32 liraya yükselmesi öngörülüyor.

Otomobil şarampole devrildi

Kaza, Siverek-Diyarbakır kara yolunun 30'uncu kilometresinde meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, İ.K. (27) yönetimindeki 42 KZ 131 plakalı otomobil, sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu şarampole devrilerek takla attı.

Kazayı görenlerin ihbarı üzerine olay yerine 112 Acil Sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi.

3 kişi hayatını kaybetti

Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde araçta bulunan Hamza Kesik (51), Safiye Kesik (53) ve Mizgin Kesik'in (30) olay yerinde hayatını kaybettiği belirlendi.

Kazada yaralanan sürücü İ.K. ise ilk müdahalenin ardından Siverek Devlet Hastanesi'ne kaldırılarak tedavi altına alındı.

Çevrede bulunan bir iş yerinin güvenlik kamerasına yansıyan görüntülerde, kontrolden çıkan otomobilin şarampole savrularak defalarca takla attığı anlar yer aldı.

Kaza haberini alan yaşamını yitirenlerin yakınları olay yerinde sinir krizi geçirirken, jandarma ekipleri bölgede güvenlik önlemi aldı.

Kazanın kesin nedeninin belirlenmesi için jandarma ekiplerince inceleme başlatıldı.

İran'da can kaybı arttı

CENTCOM, yeniden başlatılan operasyonların 13'üncü gününde hava saldırılarının iki saat sürdüğünü duyurdu. Açıklamada, Hürmüz Boğazı'nda uluslararası deniz trafiğinin güvenliğini sağlamaya yönelik operasyonların devam ettiği belirtildi.

İran basını ise Ahvaz, Andimeşk, Omidiyê, Keşm Adası ve Bandar Abbas çevresinde patlamalar meydana geldiğini aktardı. Huzistan eyaletindeki saldırılarda en az 4 kişinin yaşamını yitirdiği, 5 kişinin yaralandığı açıklandı. Lorestan eyaletinde düzenlenen insansız hava aracı saldırısında ise 2 kişinin yaralandığı bildirildi.

Körfez'de gerilim büyüyor

İran'ın karşılık olarak Kuveyt, Bahreyn, Katar, Ürdün ve Birleşik Arap Emirlikleri yönüne füze ve insansız hava araçları fırlattığı öne sürüldü. Bölge ülkelerinde hava savunma sistemleri devreye girerken sirenler çaldı.

İran Devrim Muhafızları, Kuveyt'te bulunan bir ABD elektronik savaş birimini hedef aldıklarını iddia ederken, İngiltere'yi de Orta Doğu'daki üslerini ABD'ye kullandırmaması konusunda uyardı.

Trump'tan yeni tehdit

ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'ndaki gemilere veya kargolara yönelik herhangi bir zarardan İran'ın sorumlu tutulacağını belirtti.

Trump ayrıca, İran'ın "henüz yeterince acı çekmediğini" savunarak Tahran'a yönelik daha büyük bir askeri operasyon düzenlemeyi değerlendirdiğini ifade etti.

İran'dan "daha ağır bedel" uyarısı

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise ABD ile yaşanan sorunun arabuluculuk değil, Washington yönetiminin yaklaşımı olduğunu söyledi.

Trump'ın açıklamalarını eleştiren Arakçi, ABD'nin çatışmaları sona erdirecek bir anlaşmaya varabilmek için "daha ağır bir bedel" ödemek zorunda kalacağını ifade etti. Ayrıca İran'a ait dondurulmuş varlıkların olası tazminatlar için kullanılmasının uluslararası hukuk açısından tehlikeli bir emsal oluşturacağı uyarısında bulundu.

Kızıldeniz'de tansiyon düşmüyor

ABD-İran gerilimine paralel olarak Kızıldeniz'deki güvenlik krizi de sürüyor. Husilerin Suudi Arabistan'a ait gemilere yönelik saldırıları ve Bab el-Mendeb Boğazı'ndaki gelişmeler bölgedeki deniz ticaretini etkilemeye devam ediyor.

Birleşmiş Milletler Yemen Özel Temsilcisi Hans Grundberg ise saldırıların ülkeyi yeniden geniş çaplı bir savaşa sürükleyebileceği uyarısında bulunarak taraflara diyalog çağrısı yaptı.

Petrol fiyatı 100 doların üzerine çıktı

Hürmüz ve Bab el-Mendeb boğazlarında yaşanan güvenlik endişeleri enerji piyasalarını da etkiledi. Brent petrolün varil fiyatı 101 doların üzerine çıkarak savaşın başlamasından bu yana en yüksek seviyesini gördü. Daha sonra kısmi gerilemeyle yaklaşık 100,44 dolar seviyesinde işlem görmeye devam etti.

Konuya dair yapılan açıklamada, “Enflasyonun ana eğilimi, haziran ayında sınırlı bir miktar gerilemiştir. Öncü veriler ana eğilimin temmuz ayında geçici olarak yükseleceğini ima etmektedir” denildi.

"CHP’den ayrılarak yeni partiye geçen milletvekili sayısı oranında hazine yardımından pay aktarılması etik olanıdır"

Devlet Bahçeli, 2026 yılında Cumhuriyet Halk Partisi’ne hazineden aktarılan 1 milyar 815 milyon liralık yardımın, milletvekili sayısı esas alınarak dağıtılması gerektiğini belirterek, "CHP içinden yeni bir parti çıkıyor. Uzun süredir bunun da sinyalleri zaten var ve kaç milletvekilinin gideceği ile ilgili de kamuoyunda çeşitli listeler yayınlanıyor. 80 diyen var 90 diyen var ama sonuçta yeni bir parti kuruluyor. Bunun yanı sıra diğer bir tartışma konusu da sizin de ifade ettiğiniz gibi mal varlığının nasıl taksim edileceği konusudur. Madem CHP içinden yeni bir parti çıkıyor ve CHP’nin de sahip olduğu binalar, makam araçları gibi varlıkları mevcut partide kalıyor ise, böyle bir durumda; 2026 yılında hazineden CHP’ye ödenen 1 milyar 815 milyon liradan; CHP’den ayrılarak yeni partiye geçen milletvekili sayısı oranında hazine yardımından pay aktarılması etik olanıdır" açıklamasında bulundu.

Salgının kaynağı araştırıldı

Araştırmada çiçek hastalığının bulaşma özellikleri, yerli toplulukların nüfus yoğunluğu, ticaret ağları ve hareket güzergâhları birlikte incelendi.

Bulgulara göre, İngiltere'nin 11 gemiden oluşan Birinci Filosu yaklaşık bin 500 denizci, hükümlü ve yerleşimciyle Ocak 1788'de Sidney Koyu'na ulaştı. Bölgedeki ilk büyük çiçek salgını ise filonun gelişinden yaklaşık 16 ay sonra, Nisan 1789'da kayıtlara geçti.

Virüslü maddeler cam şişelerde taşındı

Araştırmada, Birinci Filo'nun başcerrahı John White'ın çiçek hastalığına karşı dönemin koruma yöntemi olan variolasyonda kullanılan "variola maddesini" cam şişeler içinde Avustralya'ya getirdiği belirtildi.

O dönemde uygulanan yöntemde, hastalığı geçiren kişilerden alınan virüslü kabuklar veya iltihap örnekleri kurutularak saklanıyor ve bağışıklık oluşturması amacıyla sağlıklı kişilere uygulanıyordu. Araştırmacılar, İngiliz doktorların taşıdığı şişelerde canlı virüs bulunduğunu ve bunların salgının muhtemel kaynağı olabileceğini değerlendirdi.

Bununla birlikte çalışmada, virüsün yerli topluluklara kazara mı yoksa bilinçli olarak mı bulaştırıldığının tespit edilemediği vurgulandı.

On binlerce kişinin öldüğü tahmin ediliyor

Araştırmada yüzde 60 ölüm oranı esas alınarak yapılan hesaplamalara göre, salgında 40 bin ila 220 bin yerli yaşamını yitirmiş olabilir.

Çalışmada ayrıca yaşlılar, çocuklar ve hamilelerin hastalıktan daha ağır etkilendiği, büyük nüfus kaybının ise dilin, kültürel bilginin ve toplumsal bağların kuşaklar arasında aktarılmasında uzun vadeli etkiler oluşturduğu ifade edildi.

İddialar yeniden gündemde

Araştırmanın yazarları, elde edilen bulguların çiçek salgınının İngiliz Birinci Filosu'yla bağlantılı olabileceğine işaret ettiğini belirtirken, virüsün kasıtlı olarak yayılıp yayılmadığı konusunda kesin bir sonuca ulaşılamadığını, bu iddianın daha fazla bilimsel araştırmayla aydınlatılması gerektiğini kaydetti.

Dosya kapsamında tutuklu bulunan eski Tunceli Valisi Tuncay Sonel ile eski polis memuru Gökhan Ertok arasında geçtiği belirtilen mesajlaşmaların soruşturmaya dahil edildiği öğrenildi.

Söz konusu yazışmalarda, Sonel'in kendisi hakkında olumsuz paylaşımlar yapan bir sosyal medya hesabının sahibinin tespit edilmesini istediği, Ertok'un ise söz konusu kişiyi belirlediğine ilişkin bilgi ve fotoğraf gönderdiği iddia edildi.

Soruşturma kapsamında yapılan incelemelerin ardından olayla bağlantılı oldukları değerlendirilen Sefa K. ve Emre E., 5 ayrı suçtan Ankara'da gözaltına alındı.

Şüphelilerin emniyetteki işlemlerinin sürdüğü öğrenilirken, soruşturmanın çok yönlü olarak devam ettiği bildirildi.

Açıklamada, "123 Anlaşması, Amerikan şirketlerine Suudi nükleer enerji programında büyük bir erişim imkânı sunarak Amerikan endüstrisine, çalışanlarına ve tedarik zincirlerine fayda sağlarken Suudi Arabistan’ın enerji ihtiyaçlarının karşılanmasına da yardımcı olacak" denildi.

İmzalanan anlaşmaların, "nükleer güvenlik, emniyet ve nükleer silahların yayılmasını önleme" konusunda yüksek standartları koruyarak ve ABD’nin "sivil nükleer teknolojideki rekabet avantajını güçlendirerek ABD’nin konumu ile bölgesel güvenliği destekleyeceği" öne sürüldü.

Açıklamada "ABD nükleer rönesansı başlamıştır" denilirken, bunun "Amerikan ve Suudi halklarına uzun vadeli faydalar sağlayacağı" öne sürüldü.

Zam sonrası İstanbul Avrupa Yakası'nda benzinin litre fiyatı 67 lira, Anadolu Yakası'nda ise 66.85 liraya yükseldi. Ankara'da benzin 67.97 liradan, İzmir'de ise 68.25 liradan satılmaya başlandı.

Motorin fiyatı İstanbul Avrupa Yakası'nda 74.27 lira, Anadolu Yakası'nda 74.12 lira, Ankara'da 75.39 lira ve İzmir'de 75.66 lira olarak uygulanıyor. LPG'nin litre fiyatı ise İstanbul Avrupa Yakası'nda 31.19 lira, Anadolu Yakası'nda 30.59 lira, Ankara'da 31.29 lira ve İzmir'de 31.19 lira seviyesinde bulunuyor./MA

Güncel altın fiyatları şöyle:

Gram altın alış: 6 bin 258 lira

Gram altın satış: 6 bin 259 lira

Çeyrek altın alış: 10 bin 79 lira

Çeyrek altın satış: 10 bin 308 lira

Yarım altın alış: 20 96 bin lira

Yarım altın satış: 20 bin 616 lira

Tam altın alış: 40 bin 516 lira

Tam altın satış: 40 bin 806 lira

Cumhuriyet altın alış: 41 bin 664 lira

Cumhuriyet altın satış: 42 bin 291 lira

Trump'tan açık tehdit

Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Trump, İran'a yönelik askeri karşılığın önceki saldırılardan daha sert olacağını belirterek, bundan sonraki süreçte caydırıcılık amacıyla daha kritik hedeflerin vurulacağını ifade etti.

Trump açıklamasında, "Bu noktadan itibaren İran İslam Cumhuriyeti, Hürmüz Boğazı'ndaki bir gemiye ateş açtığında ABD, Tahran'ın yanında veya içinde bulunanlar da dahil olmak üzere köprüleri ve enerji santrallerini bombalayacak ve yok edecektir." ifadelerini kullandı.

İran'dan kara harekâtı çıkışı

Trump'ın açıklamalarının ardından İran'ın eski Dışişleri Bakanı ve milletvekili Manuçehr Muttaki de dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

ABD'nin İran'a yönelik olası bir kara harekâtına karşılık verebileceklerini savunan Muttaki, Irak, Kuveyt veya Bahreyn'deki ABD askeri üslerinden birine kara operasyonu düzenleyebileceklerini söyledi.

"100 Amerikan askerini esir alabiliriz"

Muttaki, daha önce yaptığı açıklamayı da yineleyerek İran'ın yalnızca füze ve insansız hava araçlarıyla saldırmakla yetinmemesi gerektiğini savundu.

Eski bakan, bölgedeki bir ABD üssüne kara harekâtı düzenlenmesini ve 100 Amerikan askerinin esir alınarak İran'a götürülmesini önerdi.

Kuveyt ve Bahreyn uyarısı

İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu'nun eski üyelerinden Ahmed Bahşayeş Erdeştani de ABD'nin İran topraklarına kara birlikleri göndermesi halinde Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD üslerine kara saldırıları düzenlenebileceğini söyledi.

Açıklamalarda, iki ülkenin işgal edilmesinden ziyade bu ülkelerde bulunan ABD üslerinin hedef alınabileceği ifade edildi.

Körfez'de gerilim tırmanıyor

Muttaki daha önce de Bahreyn'in topraklarını ABD'nin İran'a yönelik saldırılarında kullanması halinde sert karşılık vereceklerini açıklamıştı.

Öte yandan İran, son haftalarda Kuveyt ve Bahreyn'deki ABD askeri tesislerini füze ve insansız hava araçlarıyla hedef aldığını duyururken, Kuveyt ve Bahreyn yönetimleri bu saldırıların egemenlik haklarını ihlal ettiğini belirterek Tahran'a tepki gösterdi.

Son olarak Kuveyt, Hürmüz Boğazı'ndan geçen Kuveyt bandıralı bir tankerin hedef alınmasının ardından İran'ın Kuveyt Büyükelçisi'ni Dışişleri Bakanlığı'na çağırarak protesto notası verdi.

Tarihçesi

Roma İmparatorluğu döneminde, büyük olasılıkla MS 2. yüzyılda inşa edilmiştir.

Yaygın kabul, köprünün İmparator Hadrianus (Hadrian) döneminde yapıldığı yönündedir.

Bazı kaynaklarda mimarının Auxentius olduğu belirtilir.

Roma’dan sonra Bizans, Abbasi, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde onarımlar görerek günümüze kadar ulaşmıştır.

Mimari Özellikleri

Köprü, kesme taş bloklardan inşa edilmiştir.

Orijinalinde 21 kemerli olduğu düşünülür; günümüzde bunların bir kısmı dolgu altında kalmıştır.
Uzunluğu yaklaşık 310 metre, genişliği ise 11–13 metre civarındadır.

Roma mühendisliğinin tipik özelliklerini yansıtır: sağlamlık, simetri ve işlevsellik.

Sonbahar, zamanın hafızasına usulca düşer. Yapraklar sararıp toprağa serildiğinde, zaman yavaşlar; rüzgâr eski hikâyeleri duvar diplerinden toplar. Gökyüzü alçak, ışık kırılgandır. İnsan, cebinde biraz hüzünle yürür; her adımda bir veda, her durakta sessiz bir kabulleniş vardır. Sonbahar, gürültüsüz bir öğretmen gibi, geçmenin de kalmanın da aynı incelikte mümkün olduğunu fısıldar.

Tarihsel Arka Plan

Tümülüs, MÖ 1. yüzyılda Kommagene Kralı I. Antiochos Theos tarafından yaptırılmıştır.

Antiochos, Pers ve Helen (Yunan) kökenlerini birleştiren bir kült–siyasi kimlik inşa etmeye çalışmış; kendisini tanrılarla eş düzeyde konumlandırmıştır.

Mimari ve Yapı

Tümülüs yaklaşık 50 metre yüksekliğinde, 150 metre çapında, kırma taşlardan oluşan dev bir yığma mezardır.

Mezar odasının tam yeri hâlâ kesin olarak bulunamamıştır; taşların kaymaya karşı özel olarak yerleştirildiği düşünülür.

Tümülüsün Doğu, Batı ve Kuzey terasları vardır:

Doğu ve Batı Terasları en görkemli alanlardır.

Burada devasa tanrı ve kral heykelleri, aslan ve kartal figürleri ile uzun kitabeler yer alır.

Heykeller ve İnanç Dünyası

Heykeller yaklaşık 8–9 metre yüksekliğindedir.

Tanrılar senkretik (birleşik) isimlerle anılır:

Zeus–Oromasdes

Apollo–Mithras–Helios

Herakles–Artagnes

Kommagene

Ve bizzat Kral Antiochos

Heykellerin başları bugün gövdelerinden ayrılmış halde, teraslarda sergilenmektedir.

Anlamı ve Mesajı

Nemrut Tümülüsü yalnızca bir mezar değil;
iktidar, hafıza, tanrısallık ve sonsuzluk fikrinin taşa kazınmış hâlidir.

Antiochos, bu anıtla hem krallığını ebedîleştirmeyi hem de Doğu ile Batı arasında kültürel bir köprü kurmayı amaçlamıştır.

Günümüzde

1987 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alınmıştır.

Gün doğumu ve gün batımı, heykellerin ışıkla kurduğu ilişki nedeniyle özellikle etkileyicidir.

Bölgenin kültürel dokusunu, senin de yazılarında sıkça ele aldığın mekân–hafıza–insan ilişkisi açısından düşündüğümüzde, Nemrut bir dağdan çok taşlaşmış bir düşünce gibidir.

Bu fotoğraf Karacadağ zirvelerinde kıl çadırda çekildi. Tarihi karıştırmış olabilirim. Saygıdeğer Cihat Kürkçüoğlu Hoca ile birlikte gitmiştik. Hatta aynı kareleri çektiğimizi çok sonradan fark ettim. Kıl çadır, teşi ile yün egiren kadınlar günlük yaşamın rutinini yansıtıyor.

Işık, gövdesinin kıvrımlarında geziniyor, her ayrıntıyı bir anlık parıltıya dönüştürüyor. Gölgesi toprağa uzadıkça, fotoğrafçı için zamanın sınırı siliniyor. Deklanşörün ucunda bir sessizlik, gün yorgun, zaman kızıl.

Bir kareye sığan şey, sadece bir at değil; günün vedası, toprağın nefesi ve ışığın son dokunuşudur.