Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün (FAO) yayımladığı Ekim 2025 Gıda Fiyat Endeksi (FFPI) verileri, küresel ölçekte gıda fiyatlarının düşüşünü sürdürdüğünü ortaya koydu. Endeks, Eylül’e kıyasla yüzde 1,6 azalarak 126,4 puana geriledi. Bu seviye, Mart 2022’deki zirvenin yüzde 21,1 altında.
FAO verilerine göre tahıl, süt ürünleri, et ve şeker fiyatları düşerken, yalnızca bitkisel yağlarda hafif bir artış yaşandı. Bu durum, küresel gıda arzının genel olarak güçlendiğini ancak bazı bölgelerde enerji ve üretim maliyetlerinin fiyat dengelerini hâlâ etkilediğini gösteriyor.
Tahıl fiyatları geriledi
Rapora göre, FAO Tahıl Fiyat Endeksi ekim ayında 103,6 puana inerek Eylül’e göre yüzde 1,3 geriledi. Buğday, arpa, mısır ve pirinç fiyatları genel olarak düşüş kaydetti. Güney yarımkürede olumlu üretim koşulları ve kuzeyde devam eden ekim faaliyetleri fiyatlardaki gevşemeyi destekledi.
Bitkisel yağlar yükselişte
FAO Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi, 169,4 puanla Temmuz 2022’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Endonezya’nın 2026’da biyodizel harman oranını artırma planları, küresel arzın daralacağı beklentisini doğurdu. Bu durum palm yağı başta olmak üzere soya, kolza ve ayçiçek yağı fiyatlarını yukarı çekti.
Et ve süt ürünlerinde düşüş
Et fiyatları sekiz ay süren artışın ardından geriledi. Domuz ve kümes hayvanı eti fiyatlarında belirgin düşüş yaşanırken, sığır eti fiyatları küresel talep nedeniyle artışını sürdürdü.
Süt ürünlerinde ise düşüş dördüncü aya taşındı. FAO Süt Ürünleri Fiyat Endeksi, Eylül’e göre yüzde 3,4 geriledi. Tereyağı ve süt tozu fiyatlarındaki düşüşte Avrupa ve Okyanusya’daki yüksek üretim ile zayıf ithalat talebi etkili oldu.
Şeker fiyatları 2020’den beri en düşük seviyede
FAO Şeker Fiyat Endeksi, yüzde 5,3 düşüşle Aralık 2020’den bu yana en düşük seviyesine indi. Brezilya, Tayland ve Hindistan’daki güçlü üretim beklentileriyle küresel arzın artması, fiyatları aşağı çekti.
Küresel düşüşe karşın Türkiye’de fiyatlar tırmanıyor
FAO’nun verileri küresel düzeyde fiyatların gevşediğini gösterirken, Türkiye’nin gıda fiyat endeksi (TÜİK) aynı dönemde 683,7 puana ulaşarak dünya ortalamasının yaklaşık yedi katına çıktı.
Uzmanlar, Türkiye’deki yüksek gıda fiyatlarını kur oynaklığı, enerji maliyetleri, tedarik zinciri aksaklıkları ve iç piyasa enflasyonunun baskısı gibi yapısal nedenlere bağlıyor.
FAO: “Küresel arz güçlü ama kırılganlık sürüyor”
FAO raporu, arz koşullarındaki iyileşmeye rağmen gıda piyasalarının hâlâ jeopolitik riskler, enerji fiyatları ve iklim temelli üretim belirsizliklerine karşı hassas olduğunu vurguladı. Kuruluş, özellikle düşük gelirli ülkelerde gıda erişiminde eşitsizliklerin derinleştiğine dikkat çekti.