Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı (IARC) ile birlikte hazırladığı "2026 Küresel Kanser Durum” raporunu kamuoyuyla paylaştı. Kanser nedeniyle her gün 26 binden fazla kişinin hayatını kaybettiği belirtilen raporda, “Kanser her yıl tahmini 20,6 milyon yeni vaka ve yaklaşık 10 milyon ölümle, kalp-damar hastalıklarından sonra küresel çapta ikinci önde gelen ölüm nedeni olmaya devam ediyor" denildi.
Raporda, bu eğilimi tersine çevirmek için kanserden etkilenenlerin sağlık ihtiyaçlarına ve yaşam deneyimlerine yanıt veren, insan merkezli bir yaklaşıma doğru temel bir değişime ihtiyaç duyulduğu belirtilerek, "Acil önlem alınmadığı takdirde yıllık kanser vakalarının 2050'ye kadar yaklaşık 35 milyona ulaşması bekleniyor" uyarısı yapıldı.
Raporda; kanseri önleme, teşhis, tedavi ve destekleyici bakıma erişimde kalıcı ve giderek artan eşitsizlikler olduğuna dikkat çekildi. Bu durum nedeniyle milyonlarca kişinin ihtiyaç duyduğu hizmetlerden mahrum kaldığı ifade edilirken, "Analizlere göre, yüksek gelirli ülkelerde meme kanseri teşhisi konulan kadınların yüzde 87'si 5 yıl hayatta kalırken düşük gelirli ülkelerde bu oran sadece yüzde 42 civarında. Şu anda ülkelerin 3'te 1'inden daha azında kanser bakımı evrensel sağlık sigortası paketlerine dahil ediliyor" denildi.
Kanser yükünün bölgeler arasında belirgin şekilde farklılık gösterdiğine de dikkat çekilen raporda, "Asya, 2024'te tüm kanser vakalarının yüzde 50,7'sini ve ölümlerin yüzde 56,5'ini oluşturarak en büyük paya sahip oldu. Bu da büyük nüfusunu yansıtıyor. Avrupa ise dünya nüfusunun sadece yaklaşık yüzde 9'una sahip olmasına rağmen küresel vakaların yüzde 21'ini ve ölümlerin yüzde 20'sini oluşturarak orantısız derecede yüksek bir yük taşıdı. Buna karşılık Afrika'daki birçok ülkede ve Asya'nın bazı bölgelerinde daha düşük vaka oranları görülürken orantısız derecede yüksek ölüm oranları yaşanıyor" ifadeleri kullanıldı.
Ülkelerin yüzde 82'sinin ulusal kanser kontrol planlarına sahip olduğu vurgulanan raporda, bu oranın 2010'da yüzde 50 olduğu hatırlatılarak, bu konudaki siyasi kararlığın yükseldiğine değinildi. Raporda görüşlerine yer verilen DSÖ Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus, "Kanser, neredeyse hepimizi etkileyen son derece kişisel bir hastalıktır. Ancak bir kişinin kanserden kurtulup kurtulamayacağı asla nerede doğduğuna veya ne kadar kazandığına bağlı olmamalı" ifadelerini kullandı. Ghebreyesus, raporda belgelenen eşitsizliklerin kaçınılmaz olmadığını kaydederek, bu eşitsizliklerin tercihlerin sonucu olduğunu, daha güçlü ve birleşik bir eylemle tersine çevrilebileceğinin altını çizdi.