6 Şubat 2023'te Kahramanmaraş'ın Pazarcık ve Elbistan ilçeleri merkezli, dokuz saat arayla meydana gelen 7,8 ve 7,6 büyüklüğündeki iki deprem, Türkiye Cumhuriyeti tarihinin en yıkıcı afetlerinden biri olarak kayıtlara geçti. Mercalli şiddet ölçeğine göre XII (afetsel) düzeyinde ölçülen sarsıntılar, geniş bir coğrafyada hissedildi.
On binlerce can kaybı, milyonlarca etkilenen hayat
Resmi verilere göre Türkiye'de en az 53 bin 537, Suriye’de ise 8 bin 476 kişi hayatını kaybetti. Toplam yaralı sayısı 138 bini aşarken, yaklaşık 14 milyon kişi doğrudan etkilendi. Depremler sonrası 45 binden fazla artçı sarsıntı kaydedildi.
Büyük yıkım ve ağır ekonomik tablo
İlk gün 39 binden fazla bina yıkıldı. 11 ilde 518 bin konut yıkık veya ağır hasarlı hale geldi, 128 bin 778 konut orta hasar aldı. Afet sonrası 2 milyondan fazla kişi barınma sorunu yaşarken, en az 5 milyon kişi başka illere göç etmek zorunda kaldı. Depremlerin Türkiye'ye maliyeti 148,8 milyar dolar olarak hesaplandı.
Uluslararası alarm ve yardım seferberliği
Türkiye'de 4. seviye, Dünya Sağlık Örgütü tarafından ise 3. seviye acil durum ilan edildi. 102 ülke yardım teklifinde bulunurken, 94 ülkeden gelen 141 binden fazla arama kurtarma personeli sahada görev aldı. Otuz yıl sonra Ermenistan-Türkiye sınırı ilk kez yardım geçişi için açıldı.
04.17'de başlayan anmalar
Felaketin üçüncü yıl dönümünde depremden etkilenen birçok ilde anma programları düzenlendi. Saatler 04.17'yi gösterdiğinde camilerden selalar okundu, meydanlarda sessiz yürüyüşler yapıldı, depremde hayatını kaybedenler için dualar edildi.
Kent kent anma törenleri
6 Şubat depremlerinin üçüncü yıl dönümünde, başta depremden etkilenen iller olmak üzere Türkiye'nin birçok kentinde anma etkinlikleri düzenlendi. Deprem saatinde meydanlarda ve camilerde bir araya gelen vatandaşlar, hayatını kaybedenler için dualar etti, saygı duruşunda bulundu. Kent merkezlerinde yapılan yürüyüşlerde kaybedilen yakınların fotoğrafları taşınırken, mezarlıklarda ve anma alanlarında duygu dolu anlar yaşandı.
Ortak hafızada silinmeyen iz
Aradan geçen üç yıla rağmen 6 Şubat depremleri, Türkiye’nin toplumsal hafızasında derin izler bırakmaya devam ediyor. Kayıplar anılırken, afet bilinci, kentsel dönüşüm ve dayanıklı yapılaşma gerekliliği bir kez daha gündeme geliyor.
